Wat is migraine?

Migraine is een neurologische aandoening waarbij je last hebt van hoofdpijnaanvallen die soms samen gaan met andere symptomen waaronder bijvoorbeeld misselijkheid, braken en overgevoeligheid voor licht en geluid.

shutterstock_1150724219

Naar schatting heeft 14% van de bevolking in België migraine. Deze aandoening komt vaker voor bij vrouwen dan bij mannen en vooral bij mensen tussen 35 en 44 jaar1. Migraine is daarmee de meest voorkomende hersenaandoening, en niet alleen in België, maar ook daarbuiten.

Migraine staat op nummer zeven bij de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO, World Health Organisation) van meest invaliderende aandoeningen2,8. Want zoals veel migrainepatiënten weten: migraine is zeer belastend.
Het is pijnlijk en komt altijd ongelegen. Dit kan tot sociale beperkingen leiden en soms tot problemen op het werk en op sportief gebied12.

Wat gebeurt er in je lichaam?

Het is nog onbekend wat precies de oorzaak van een migraineaanval is. Men vermoedt dat een migraineaanval ontstaat in bepaalde gebieden in de hersenstam (de verbinding tussen het ruggenmerg en de hersenen) 5. Deze gebieden worden geprikkeld door een boodschapperstof (neurotransmitter) genaamd CGRP. CGRP staat voor calcitonine-gen-gerelateerde-peptide. Deze stof veroorzaakt ontstekingsreacties en maakt onder andere de bloedvaten in de hersenen wijder. Daardoor krijg je de typische migrainehoofdpijn20.

Mogelijke migraine uitlokkers7,16

Welke migraine uitlokkers er precies zijn, is niet eenduidig te zeggen en is voor elk persoon anders. Het is in elk geval belangrijk te weten dat er in de basis een aanleg of gevoeligheid voor migraine moet bestaan. Eventuele uitlokkers zouden in dat geval de migraine kunnen verergeren.

Om migraine te voorkomen, is het nuttig om eventuele uitlokkers te vinden die bij jou migraine verergeren. Probeer deze eventuele uitlokkers zoveel mogelijk te vermijden. Het bijhouden van een migrainedagboek kan je hierbij helpen. Registreer in het dagboek de datum van je migraineaanval, hoe lang het duurde en de mogelijke uitlokker. Je krijgt zo beter inzicht in de uitlokkers van je migraineaanvallen.

Lijst van mogelijke triggers:

  • Voeding en dranken zoals alcohol of cafeïne, maar ook het overslaan van een maaltijd of vochttekort
  • Omgevingsfactoren zoals weersveranderingen, fel/flikkerend licht, lawaai of geuren
  • Afwijkingen in het slaap-waakritme
  • Hormonale schommelingen
  • Overbelasting of stress

Vormen van migraine4,14,15

Elke migraineaanval is anders. De duur, hevigheid en klachten kunnen verschillen. Toch kan een indeling gemaakt worden van verschillende vormen van migraine4.

Migraine met of zonder aura

Bij migraine met aura kun je vlak voor de migraineaanval schitteringen, lichtflitsen en flikkeringen zien. Zo’n aura kan tot een uur duren. Er kunnen ook andere neurologische problemen optreden, bijvoorbeeld een gevoelsstoornis aan één kant van het lichaam, verlamming of problemen met praten.

Episodische en chronische migraine

Van chronische migraine wordt gesproken wanneer er over een kwartaal meer dan 15 dagen met hoofdpijn voorkomen per maand waarvan 8 migraine zijn. Bij minder aanvallen spreekt men van episodische migraine.

Fases van migraine3,10,11
Een migraineaanval bestaat uit vier fases:

  • Waarschuwingsfase
  • Aurafase
  • Hoofdpijnfase
  • Herstelfase

Niet iedereen maakt alle vier de fases mee. Dit kan ook per aanval verschillen. Bovendien kunnen de fases elkaar overlappen.

Waarschuwingsfase

De waarschuwingsfase is de fase vlak voordat de hoofdpijn of een aura optreedt. In deze periode, die meestal 1 tot 24 uur voor de hoofdpijn ontstaat, kunnen vage klachten optreden zoals bijvoorbeeld geeuwen of food craving (een verlangen naar iets zoets of hartigs), die een migraineaanval aankondigen. Dit is waarschijnlijk bij meer dan 80% van de mensen met migraine het geval.

Aurafase

De aurafase kan voor de hoofdpijn optreden of samen met de hoofdpijn. Bij een aura kan je schitteringen, lichtflitsen en flikkeringen zien. Er kunnen ook neurologische problemen optreden, bijvoorbeeld een gevoelsstoornis aan één kant van het lichaam, verlamming, duizeligheid, of problemen met praten, lezen en schrijven. Een aura kan 5 tot 60 minuten duren. Ongeveer 20% van de migrainepatiënten maakt een aurafase mee.

Hoofdpijnfase

De hoofdpijnfase bestaat uit een hevige, kloppende en vaak eenzijdige hoofdpijn. Dit kan erger worden bij beweging. Een migraineaanval zonder medicijnen duurt meestal tussen de 4 en 72 uur.

Herstelfase

In de herstelfase heb je vooral last van een gevoel van zwakte en vermoeidheid. Je kunt daarnaast problemen hebben met het geheugen, het verwerken van informatie en je concentratie. Sommige mensen hebben last van hun maag en darmen, stemmingswisselingen en een verhoogde gevoeligheid voor pijn. Zo’n 70% van de patiënten maakt een herstelfase mee.

Meer informatie over migraine
Meer informatie over migraine kun je vinden via links naar onderstaande websites:

Referenties

1. https://www.allesoverhoofdpijn.be Geraadpleegd op 28 april 2020

2. https://www.nederlandsehoofdpijnvereniging.nl/over-nhv/informatie-voor/patienten/migraine/ Geraadpleegd op 20-09-2019

3. Charles A. Headache 2013;53(2):413–419. doi: 10.1111/head.12026.

4. http://www.dmkg.de/patienten/antworten-auf-die-wichtigsten-fragen-rund-um-den-kopfschmerz-onlinebroschuere/online_broschuere_migraene.html. Geraadpleegd op 20-09-2019

5. Charles A. The pathophysiology of migraine: implications for clinical management. Lancet Neurol. 2018 Feb;17(2):174-182. doi:10.1016/S1474-4422(17)30435-0.

7. De etiologie van migraine: de perceptie van huisartsen. https://lib.ugent.be/fulltxt/RUG01/001/892/946/RUG01-001892946_2012_0001_AC.pdf Geraadpleegd op 20-02-2020

8. Stovner LJ et al. Cephalalgia. 2007;27:193-210.

10. Kalra AA and Elliott D. Ther Clin Risk Manag. 2007;3(3):449-459.

11. Linde M. Acta Neurol Scand 2006;114:71–83.

12. Lipton RB, et al. Cephalalgia. 2003; 23: 429–40.

14. Manack AN et al. Curr Pain Headache Rep 2011; 15: 70–78

15. Miller S et al. Practitioner. 2014; 258: 19-24

16. Kalra AA and Elliott D. Ther Clin Risk Manag. 2007;3(3):449-459.

20. Bigal ME, Walter S, Rapoport AM. Headache 2013;53:1230–1244